Na podstawie art. 21 ust. 9–13 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym, w związku z art. 21 ust. 2a tej ustawy, zwracam się o udzielenie szczegółowych wyjaśnień dotyczących nieścisłości, rozbieżności i potencjalnych zagrożeń dla stabilności finansowej Powiatu Gołdapskiego, wynikających z analizy dokumentów stanowiących podstawę przygotowania projektu budżetu na 2027 rok.

Analizie poddałem w szczególności:

1. Zestawienie prognozowanych dochodów bieżących Powiatu Gołdapskiego na 2027 rok.

2. Zestawienie prognozowanych wydatków bieżących na 2027 rok.

3. Projekt Wieloletniej Prognozy Finansowej Powiatu Gołdapskiego na lata 2027–2043, według wersji z 19 października 2026 roku.

4. Zestawienie pierwotnych propozycji zadań majątkowych na 2027 rok wraz z uwagami Zarządu Powiatu.

5. Analizę subwencji oraz dochodów z PIT i CIT za lata 2024–2027.

6. Zestawienia dochodów i wydatków jednostek organizacyjnych Powiatu Gołdapskiego.

7. Zestawienie planowanych wydatków na projekty współfinansowane ze środków Unii Europejskiej.

Dokumenty, które zostały przedstawione na posiedzeniu Zarządu Powiatu Gołdapskiego w dniu 20 października br., wskazują na istotne rozbieżności pomiędzy pierwotnymi propozycjami jednostek organizacyjnych a wartościami przyjętymi do projektu Wieloletniej Prognozy Finansowej. W mojej ocenie wymagają one szczegółowego uzasadnienia, zwłaszcza w kontekście realności prognoz finansowych, zabezpieczenia środków na zadania ustawowe oraz planowanego zwiększenia zadłużenia Powiatu Gołdapskiego.

1. ‌DRASTYCZNE OGRANICZENIE PLANOWANYCH WYDATKÓW INWESTYCYJNYCH

   Z przedstawionych zestawień wynika, że pierwotne propozycje wydatków majątkowych jednostek organizacyjnych na 2027 rok wynosiły 117 273 764 zł, podczas gdy w projekcie WPF przewidziano na ten cel 6 129 133 zł.

   Oznacza to ograniczenie planowanych wydatków majątkowych o około 111,14 mln zł. W związku z powyższym pytam:

   1. Jakie konkretne przesłanki ekonomiczne, finansowe i merytoryczne zdecydowały o tak znacznym ograniczeniu propozycji inwestycyjnych zgłoszonych przez jednostki organizacyjne?

   2. Kto podejmował decyzje o wykreśleniu lub ograniczeniu poszczególnych inwestycji i czy sporządzono pisemne uzasadnienia tych decyzji?

   3. Czy Zarząd Powiatu przyjął jednolite, obiektywne kryteria wyboru inwestycji do realizacji w 2027 roku?

   4. Czy przeprowadzono analizę stanu technicznego dróg powiatowych oraz potrzeb inwestycyjnych mieszkańców poszczególnych gmin powiatu?

   5. Proszę o przedstawienie pełnego wykazu inwestycji zgłoszonych przez jednostki organizacyjne, ze wskazaniem, które zadania zostały przyjęte, ograniczone, odroczone lub odrzucone wraz z uzasadnieniem każdej decyzji.

2. ‌WĄTPLIWOŚCI DOTYCZĄCE INWESTYCJI DROGOWYCH

   W pierwotnych propozycjach Zarządu Dróg Powiatowych w Gołdapi przewidziano między innymi:

   • budowę drogi powiatowej nr 1792N Górne–Zawiszyn, etap I – 2 858 915 zł;

   • przebudowę drogi powiatowej nr 1936N Błąkały–Stańczyki–Maciejowięta – 4 750 000 zł;

   • przebudowę drogi powiatowej nr 1881N Gołdap–Suczki–Pietrasze–Kamionki – 13 000 000 zł;

   • przebudowę drogi powiatowej nr 1784N Gołdap–Jagoczany – 10 000 000 zł;

   • modernizację ulic Wolności, Matejki, Mickiewicza i Malarskiej w Gołdapi – 4 000 000 zł. W związku z powyższym pytam:

     1. Które z wymienionych przedsięwzięć zostały ostatecznie uwzględnione w projekcie budżetu na 2027 rok, a które zostały pominięte?

     2. Czy Zarząd Powiatu posiada wieloletni harmonogram przebudowy dróg powiatowych, uwzględniający ich stan techniczny, natężenie ruchu i bezpieczeństwo mieszkańców?

     3. Dlaczego niektóre zadania drogowe zgłoszono do realizacji z wykorzystaniem finansowania dłużnego, mimo że nie wskazano dla nich potwierdzonego dofinansowania zewnętrznego?

     4. Czy przeprowadzono analizę możliwości pozyskania środków z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg i innych programów zewnętrznych na poszczególne inwestycje?

3. ‌OGRANICZENIE WYDATKÓW BIEŻĄCYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH

   Z dokumentacji wynika, że pierwotne propozycje wydatków bieżących jednostek na 2027 rok wynosiły 59 066 962 zł.

   Po korektach przyjętych w WPF wydatki te ograniczono do 55 298 182 zł.

   Jednocześnie w zestawieniu wskazano zmniejszenia według pism Zarządu Powiatu na kwotę 4 835 651 zł

   oraz utworzenie rezerwy na wydatki jednorazowe w wysokości 1 066 871 zł. W związku z powyższym pytam:

   1. Na jakiej podstawie Zarząd Powiatu zdecydował o ograniczeniu wydatków jednostek organizacyjnych o 4 835 651 zł?

   2. Których jednostek dotyczą wskazane ograniczenia i w jakiej wysokości?

   3. Czy kierownicy jednostek organizacyjnych potwierdzili możliwość realizacji wszystkich obowiązkowych zadań przy tak ograniczonych środkach?

   4. Czy dokonano oceny ryzyka powstania zobowiązań wymagalnych, opóźnień w płatnościach lub konieczności ograniczenia działalności jednostek?

   5. Jakie jest szczegółowe przeznaczenie rezerwy w wysokości 1 066 871 zł?

   6. Dlaczego zdecydowano o ograniczeniu środków pozostających w dyspozycji jednostek organizacyjnych, a jednocześnie przewidziano utworzenie dodatkowej rezerwy przeznaczonej do późniejszego podziału przez Zarząd Powiatu?

   7. Czy istnieją pisemne analizy potwierdzające, że zaproponowane oszczędności są możliwe do osiągnięcia bez pogorszenia jakości wykonywania zadań publicznych?

4. ‌WZROST WYDATKÓW NA WYNAGRODZENIA

   Z przedstawionych danych wynika, że wydatki na wynagrodzenia i pochodne mają wzrosnąć z około 35,46 mln zł w 2026 roku do 38,37 mln zł w 2027 roku.

   Oznacza to wzrost o około 2,90 mln zł, czyli 8,2%.

   Jednocześnie ograniczeniu podlegają inne kategorie wydatków bieżących. W związku z powyższym pytam:

   1. Jakie są przyczyny wzrostu wydatków na wynagrodzenia i pochodne o około 2,90 mln zł?

   2. Jaka część tej kwoty wynika z ustawowych podwyżek wynagrodzeń, wzrostu minimalnego wynagrodzenia, awansów zawodowych, a jaka z decyzji pracodawców dotyczących podwyżek uznaniowych?

   3. Czy w planie wynagrodzeń na 2027 rok przewidziano środki na nagrody uznaniowe, premie i dodatki specjalne?

   4. Jeżeli tak, proszę o wskazanie wysokości tych środków w podziale na Starostwo Powiatowe i poszczególne jednostki organizacyjne.

   5. Czy Zarząd Powiatu rozważał ograniczenie wydatków o charakterze uznaniowym przed podjęciem decyzji o zmniejszeniu środków na realizację pozostałych zadań publicznych?

5. ‌PLANOWANY DEFICYT I ZWIĘKSZENIE ZADŁUŻENIA POWIATU

   Z projektu WPF wynika, że w 2027 roku przewidziano:

   • dochody ogółem – 57 256 942,57 zł;

   • wydatki ogółem – 61 427 315,55 zł;

   • deficyt budżetu – 4 170 372,98 zł;

   • emisję papierów wartościowych – 3 000 000 zł;

   • wydatki na obsługę długu – 926 030 zł.

     Projekt przewiduje spłatę nowego długu w latach 2041–2043. W związku z powyższym pytam:

     1. Dlaczego Zarząd Powiatu proponuje zaciągnięcie nowego zobowiązania w wysokości 3 000 000 zł?

     2. Na jakie konkretne zadania mają zostać przeznaczone środki pochodzące z emisji papierów wartościowych?

     3. Jakie będą łączne koszty obsługi nowego zadłużenia, obejmujące odsetki, prowizje i inne opłaty, w całym okresie jego spłaty?

     4. Dlaczego spłatę nowego zobowiązania przewidziano dopiero w latach 2041–2043?

     5. Czy przeprowadzono analizę możliwości finansowania planowanych zadań bez zwiększania zadłużenia Powiatu?

     6. Jaki będzie prognozowany stan zadłużenia Powiatu Gołdapskiego na koniec 2026 i 2027 roku oraz w kolejnych latach objętych WPF?

     7. Czy sporządzono analizę wpływu wzrostu oprocentowania, spadku dochodów lub zwiększenia kosztów wykonywania zadań na możliwość terminowej obsługi zadłużenia?

     8. Proszę o przedstawienie szczegółowych wyliczeń potwierdzających zachowanie relacji wynikających z art. 242 i 243 ustawy o finansach publicznych, w tym przy założeniu mniej korzystnych warunków finansowych.

6. ‌REALNOŚĆ PLANOWANYCH DOCHODÓW

   Z przedstawionych zestawień wynika, że w 2027 roku przewidziano wzrost subwencji ogólnej do 24 880 837 zł oraz dochodów z PIT i CIT do 22 096 092 zł.

   Jednocześnie planowane dotacje celowe z budżetu państwa na zadania własne i porozumienia mają zmniejszyć się z około 1,41 mln zł do 40 tys. zł.

   W związku z powyższym pytam:

   1. Czy kwoty subwencji ogólnej oraz udziałów w PIT i CIT wynikają z oficjalnych informacji Ministerstwa Finansów?

   2. Jakie są przyczyny tak znaczącego zmniejszenia prognozowanych dotacji celowych z budżetu państwa?

   3. Czy spadek dotacji oznacza zakończenie finansowania określonych zadań, czy jedynie brak informacji o przyznaniu środków na dzień sporządzenia projektu?

   4. Czy Zarząd Powiatu przeprowadził analizę realności prognozowanych dochodów na podstawie wykonania budżetu za trzy kwartały 2026 roku?

   5. Jakie działania przewidziano na wypadek nieuzyskania dochodów w zaplanowanej wysokości?

7. ‌WĄTPLIWOŚCI DOTYCZĄCE TRANSPORTU PUBLICZNEGO

   W zestawieniu dochodów na 2027 rok nie wykazano dochodów w rozdziale 60004 – Lokalny transport zbiorowy, podczas gdy w 2026 roku zaplanowano w nim 727 585,08 zł.

   Jednocześnie wydatki w tym rozdziale mają zmniejszyć się z 900 597,30 zł do 236 000 zł. W związku z powyższym pytam:

   1. Czy Powiat Gołdapski zamierza kontynuować w 2027 roku organizację przewozów autobusowych na dotychczasowych liniach komunikacyjnych?

   2. Czy kwota 236 000 zł zabezpiecza pełne koszty realizacji planowanych przewozów?

   3. Czy Powiat wystąpił o dofinansowanie z Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych na 2027 rok?

   4. Czy planowane ograniczenie wydatków może skutkować zmniejszeniem liczby kursów, likwidacją połączeń lub ograniczeniem dostępności transportu publicznego dla mieszkańców?

8. ‌WĄTPLIWOŚCI DOTYCZĄCE WYDATKÓW REMONTOWYCH

   W zestawieniu wydatków jednostek organizacyjnych wskazano wzrost wydatków remontowych z około 247,80 tys. zł w 2026 roku do 1,51 mln zł w 2027 roku.

   Oznacza to wzrost o około 510,6%. W związku z powyższym pytam:

   1. Jakie konkretne zadania remontowe uzasadniają tak znaczny wzrost wydatków?

   2. Czy dla wszystkich zaplanowanych remontów sporządzono kosztorysy lub inne kalkulacje kosztów?

   3. Czy w zestawieniu prawidłowo rozróżniono wydatki remontowe od wydatków inwestycyjnych, zgodnie z charakterem planowanych prac?

   4. Czy wzrost wydatków remontowych pozostaje w związku z ograniczeniem planowanych inwestycji majątkowych?

9. ‌PROJEKTY FINANSOWANE ZE ŚRODKÓW UNII EUROPEJSKIEJ

   W dokumentacji przewidziano między innymi realizację projektu „Z bocianem przez EGO!”, dotyczącego utworzenia subregionalnego szlaku rowerowego.

   Planowane wydatki majątkowe na ten projekt w 2027 roku wynoszą 1 799 325 zł. W związku z powyższym pytam:

   1. Czy Powiat posiada potwierdzenie przyznania pełnej kwoty dofinansowania przewidzianego na realizację projektu?

   2. Czy dokonano analizy ryzyka wzrostu kosztów inwestycji oraz ewentualnej konieczności zwiększenia wkładu własnego Powiatu?

   3. Jakie wydatki związane z późniejszym utrzymaniem powstałej infrastruktury przewidziano w WPF na lata następujące po zakończeniu projektu?

   4. Czy w projekcie WPF zabezpieczono środki na trwałość projektów współfinansowanych ze środków UE?

10. ‌SPÓJNOŚĆ DOKUMENTACJI BUDŻETOWEJ

    Przedstawione dokumenty obejmują zarówno pierwotne propozycje jednostek organizacyjnych, jak i zestawienia uwzględniające późniejsze korekty Zarządu Powiatu.

    W związku z powyższym pytam:

    1. Czy wszystkie przedstawione zestawienia dochodów i wydatków zostały uzgodnione z projektem WPF na lata 2027–2043?

    2. Czy sporządzono jednolite zestawienie wszystkich zmian wprowadzonych do pierwotnych projektów planów finansowych jednostek organizacyjnych?

    3. Czy dokonano weryfikacji zgodności klasyfikacji budżetowej zastosowanej w projekcie na 2027 rok z przepisami obowiązującymi od 1 stycznia 2027 roku?

    4. Czy Zarząd Powiatu posiada pisemne uzasadnienia wszystkich istotnych korekt wprowadzonych do projektów planów finansowych jednostek organizacyjnych?

    5. Czy radnym zostanie przedstawiona kompletna dokumentacja umożliwiająca porównanie pierwotnych wniosków jednostek z ostatecznymi wartościami przyjętymi do projektu budżetu?

11. ‌WNIOSEK O UDOSTĘPNIENIE DOKUMENTÓW

W związku z powyższym, korzystając również z uprawnień wynikających z art. 21 ust. 2a ustawy o samorządzie powiatowym, wnoszę o udostępnienie odpisów:

1. Wszystkich pism Zarządu Powiatu dotyczących ograniczenia wydatków jednostek organizacyjnych na 2027 rok.

2. Pierwotnych projektów planów finansowych jednostek organizacyjnych wraz z uzasadnieniami.

3. Zestawienia zmian wprowadzonych do pierwotnych projektów planów finansowych.

4. Protokołów posiedzeń Zarządu Powiatu, podczas których analizowano i opiniowano propozycje budżetowe na 2027 rok, w zakresie dotyczącym przedmiotu zapytania.

5. Szczegółowej kalkulacji kosztów obsługi zadłużenia na lata 2027–2043.

6. Analizy możliwości finansowania inwestycji bez zwiększania zadłużenia.

7. Wykazu inwestycji odrzuconych lub odroczonych wraz z uzasadnieniem.

8. Szczegółowego zestawienia planowanych nagród, premii i dodatków specjalnych na 2027 rok, w podziale na jednostki organizacyjne.

9. Kalkulacji dotyczących wydatków na publiczny transport zbiorowy w 2027 roku.

10. Dokumentów potwierdzających przyjęte założenia dotyczące dochodów z subwencji, PIT, CIT oraz dotacji celowych.

    Przedstawione rozbieżności budzą istotne wątpliwości co do sposobu opracowania założeń finansowych Powiatu Gołdapskiego na 2027 rok.

    W szczególności wymagają wyjaśnienia:

    • skala ograniczenia pierwotnie zgłoszonych wydatków inwestycyjnych;

    • zasady i kryteria zmniejszenia wydatków bieżących jednostek organizacyjnych;

    • wzrost wydatków na wynagrodzenia przy jednoczesnym ograniczaniu innych wydatków;

    • zasadność zwiększania zadłużenia Powiatu;

    • realność prognozowanych dochodów;

    • zabezpieczenie finansowania zadań ustawowych;

    • przejrzystość decyzji Zarządu Powiatu dotyczących podziału dostępnych środków finansowych.

Podkreślam, że przedstawienie dokumentów budżetowych zawierających jedynie wartości liczbowe, bez szczegółowego uzasadnienia istotnych zmian, nie zapewnia radnym możliwości pełnej i rzetelnej oceny przyjętych założeń finansowych. Wykonywanie mandatu radnego wymaga dostępu do informacji pozwalających na ustalenie nie tylko wysokości planowanych dochodów i wydatków, ale również przesłanek, którymi kierował się Zarząd Powiatu przy podejmowaniu decyzji o ich zwiększeniu, ograniczeniu lub całkowitym pominięciu. W związku z powyższym wnoszę o udzielenie szczegółowej odpowiedzi na każde z 51 pytań, wraz z przedstawieniem stosownych wyliczeń, kalkulacji i dokumentów źródłowych.